Burhan Doğuş Ayparlar

← Tüm kararlar

ABD · 23 Haziran 2025

Kitaplarla model eğitimi adil kullanım sayıldı, korsan kopyalardan kütüphane kurulması sayılmadı

Mahkeme, Anthropic'in kitaplarla model eğitmesini adil kullanım saydı; korsan sitelerden indirilen kopyalar için yargılamayı sürdürdü. Dava sulhle bitti.

Mahkeme / kurum
ABD Kuzey Kaliforniya Federal Bölge Mahkemesi
Tarih
23 Haziran 2025
Esas / karar no.
Bartz v. Anthropic PBC, No. C 24-05417 WHA
Durum
Sulh

Olay

Yazarlar Andrea Bartz, Charles Graeber ve Kirk Wallace Johnson, Claude modellerini geliştiren Anthropic PBC aleyhine ABD Kuzey Kaliforniya Federal Bölge Mahkemesinde (U.S. District Court for the Northern District of California) telif hakkı ihlali davası açtı. Karara göre Anthropic korsan sitelerden yedi milyonu aşkın kitap kopyası indirmiş, ayrıca basılı kitaplar satın alıp ciltlerini sökerek tüm sayfaları taramıştı. Bu kopyaları süresiz saklamayı planladığı merkezi bir dijital kütüphanede topladı ve büyük dil modellerini eğitmek için bu kütüphaneden çeşitli kitap setleri seçti. Anthropic, adil kullanım savunmasına dayanarak özet karar talep etti.

Hukuki soru

Mahkemenin kitapların her bir kullanımının ayrı ayrı adil kullanım sayılıp sayılmayacağını belirlemesi gerekiyordu. Karar üç kullanımı birbirinden ayırdı. Bunlar kitapların büyük dil modellerini eğitmek için kopyalanması, satın alınan basılı kitapların kütüphane için dijital ortama aktarılması ve korsan kopyaların kalıcı, genel amaçlı bir kütüphane kurmak üzere indirilip saklanmasıydı. Temel soru, sonradan yapılan eğitim kullanımının dönüştürücü niteliğinin kopyaların edinilme ve saklanma biçimini de hukuka uygun hâle getirip getiremeyeceğiydi. Mahkeme bu soruları ABD Telif Hakkı Kanunu'nun 107. maddesindeki dört ölçüte göre inceledi.

Karar

Yargıç William Alsup, eğitim kullanımının son derece dönüştürücü olduğunu ve adil kullanım sayıldığını belirterek bu konuda Anthropic lehine özet karar verdi. Satın alınan basılı kitapların dijitale aktarılması da adil kullanım sayıldı; Anthropic yeni kopya üretmeden ve dağıtmadan sahip olduğu basılı kopyaları daha kullanışlı dijital kopyalarla değiştirmişti. Korsan kopyalar bakımından ise talep reddedildi. Mahkemeye göre korsan kitaplardan kalıcı bir kütüphane oluşturmak başlı başına adil kullanım değildir. Aynı kitabın sonradan satın alınması önceki ihlali ortadan kaldırmaz, yalnızca kanuni tazminat miktarını etkileyebilir. Mahkeme korsan kopyalar ve tazminat için yargılamaya devam edilmesine karar verdi.

Neden önemli

Karar, hukuka uygun edinilmiş kitaplarla üretken bir modelin eğitilmesinin adil kullanım olabileceğini kabul eden ilk kararlardan biridir. Mahkeme eğitim verisinin nasıl edinildiğini ve saklandığını eğitimden ayrı değerlendirdi. Bu ayrım Anthropic'i milyonlarca korsan eser için kanuni tazminat riskiyle karşı karşıya bıraktı ve ardından gelen sulhun zeminini oluşturdu. İki gün sonra aynı bölgedeki başka bir yargıç, Kadrey v. Meta kararında pazara verilen zarar ölçütüne farklı bir ağırlık verdi.

İlgili aşamalar

Taraflar daha sonra 1,5 milyar dolarlık bir toplu dava sulhu yaptı. Sulha 25 Eylül 2025'te Yargıç Alsup ön onay verdi; 20 Temmuz 2026'da Yargıç Araceli Martínez-Olguín nihai onayı verdi (Dkt. 680). Sulh 482.460 eseri kapsıyor; eser başına ödeme, masraf ve ücretler düşülmeden önce yaklaşık 3.000 dolardır. Kadrey v. Meta davasında (No. 23-cv-03417-VC, 25 Haziran 2025) Yargıç Chhabria, davacılar pazar zararını ortaya koyamadığı için Meta lehine kısmi özet karar verdi; kararın Meta'nın kullanımını hukuka uygun saydığı anlamına gelmediğini de vurguladı.