Burhan Doğuş Ayparlar

← Tüm kararlar

Çin · —

Kesinleşmiş / nihai

Üretken yapay zekânın yanlış bilgisi ve kendiliğinden verdiği tazminat 'sözü' nedeniyle açılan dava reddedildi

Mahkeme, yapay zekânın verdiği tazminat sözünün şirketi bağlamadığını ve kusur sorumluluğu uygulanacağını belirterek davayı reddetti.

Mahkeme / kurum
Çin Hangzhou İnternet Mahkemesi
Tarih
—
Esas / karar no.
Liang v. a technology company (梁某诉某科技公司)
Durum
Kesinleşmiş / nihai
Çin Hangzhou İnternet Mahkemesi, Liang v. a technology company (梁某诉某科技公司), — — https://www.burhandogusayparlar.com/yapay-zeka-kararlari/hangzhou-internet-court-ai-hallucination-liability/
  1. Olay
  2. Hukuki soru
  3. Karar
  4. Neden önemli

Olay

Davacı, Mart 2025'te bir üretken yapay zekâ uygulamasına kullanıcı sözleşmesini kabul ederek kaydoldu. 29 Haziran 2025'te bir üniversiteye başvuru bilgilerini sorduğunda uygulama, üniversitenin bir kampüsü hakkında yanlış bilgi verdi. Davacı hatayı düzeltmeye çalışınca yapay zekâ kampüsün var olduğunda ısrar etti ve içerik yanlışsa kullanıcıya 100.000 yuan tazminat ödeneceğini söyledi. Davacı üniversitenin resmî bilgilerini paylaşınca uygulama hatasını kabul etti ve Hangzhou İnternet Mahkemesinde dava açmasını önerdi. Davacı, uygulamayı geliştiren ve işleten şirketten 9.999 yuan tazminat istedi. Şirket, yapay zekâ çıktısının irade beyanı olmadığını, özen yükümlülüğünü yerine getirdiğini ve davacının bir zarara uğramadığını savundu.

Hukuki soru

Mahkeme üç soruyu yanıtlamak durumundaydı. Birincisi, yapay zekânın sohbet sırasında kendiliğinden ürettiği tazminat 'sözünün' hizmet sağlayıcının irade beyanı sayılıp sayılamayacağıydı. İkincisi, üretken yapay zekâ hizmetinin yanlış içerik üretmesinde kusursuz ürün sorumluluğunun mu yoksa genel kusur sorumluluğunun mu uygulanacağıydı. Üçüncüsü, kusur sorumluluğu uygulanacaksa bu tür bir hizmet sağlayıcının özen yükümlülüğünün hangi unsurlardan oluştuğu ve davalının bu yükümlülüğü yerine getirip getirmediğiydi. Mahkeme ayrıca davacının iddia ettiği zararın gerçekleşip gerçekleşmediğini ve yanlış bilginin bu zararla uygun illiyet bağı içinde olup olmadığını inceledi.

Karar

Mahkeme, yapay zekânın medeni hukuk süjesi olmadığını ve irade beyanında bulunamayacağını, davalının da yapay zekâ çıktılarıyla bağlı olmayı kabul ettiğine dair bir dış beyanının bulunmadığını belirtti. Üretken yapay zekâyı, ürün sorumluluğuna tabi bir 'ürün' yerine 'hizmet' olarak nitelendirdi ve Medeni Kanun'un 1165. maddesinin birinci fıkrasındaki genel kusur sorumluluğunu uyguladı. Özen yükümlülüğünü üç katmanda tanımladı: zehirli, zararlı ve hukuka aykırı içerik için sıkı denetim, işlevin sınırları hakkında açık ve göze çarpan uyarı, doğruluğu artırmak için erişimle güçlendirilmiş üretim (RAG) gibi sektörde yaygın teknik önlemler. Davalının karşılama sayfasında, kullanıcı sözleşmesinde ve arayüzde uyarı yaptığını ve bu önlemleri aldığını tespit ederek kusur bulmadı. Zarar ve illiyet de ispatlanamadı; dava reddedildi ve taraflar kanun yoluna başvurmadı.

Neden önemli

Basında Çin'de yapay zekâ 'halüsinasyonu' nedeniyle açılan ilk haksız fiil davası olarak anıldı. Karar, sohbet botunun kendiliğinden ürettiği taahhütlerin işletmeciyi bağlamadığını açıkça belirtiyor; bu yönüyle, şirketin kendi sitesindeki botun yanlış bilgisinden sorumlu tutulduğu Moffatt v. Air Canada kararıyla karşılaştırılabilir. Mahkemenin üç katmanlı özen yükümlülüğü, yanlış çıktının tek başına sorumluluk doğurmadığını, uyarı ve teknik önlem eksikliğinin ise kusur sayılabileceğini gösteriyor. Mahkeme, yüksek riskli kullanım alanlarında anlık uyarı gerekebileceğine de işaret etti.

İlgili aşamalar

Mahkeme davayı 29 Aralık 2025'te kamuoyuna duyurdu; karar tarihi ve esas numarası bu çalışmada doğrulanamadı. Hakaret içeren yapay zekâ cevabı nedeniyle Baidu'nun sorumlu tutulduğu Nanjing davası, kusur değerlendirmesinin farklı sonuç verdiği bir örnek olarak ayrıca kaydedildi.

Benzer kararlar