Olay
Sanık, 2021'de meydana gelen bir silahlı saldırı nedeniyle üç cinayet suçlamasıyla yargılanıyordu. Olayın yaklaşık on saniyelik bölümü bir görgü tanığının akıllı telefonuyla kaydedilmişti. Düşük çözünürlüklü ve hareket bulanıklığı içeren orijinal kayıt delil olarak dosyadaydı. Savunma, bir uzmanın Topaz Labs yapay zekâ yazılımı ve Adobe Premiere Pro ile hazırladığı iyileştirilmiş bir versiyonu da delil olarak sunmak istedi. Bu işlem çözünürlüğü artırıyor, görüntüye keskinlik ve netlik katıyordu. Washington Eyaleti King County İlk Derece Mahkemesi (Superior Court of Washington for King County), delilin kabul edilebilirliği için Frye duruşması yaptı.
Hukuki soru
Washington hukukunda yeni bir bilimsel tekniğe dayanan delil, ancak bu teknik ilgili bilim çevresinde genel kabul görmüşse kabul edilebilir (Frye ölçütü). Mahkemenin yapay zekâyla video iyileştirmenin bu ölçütü karşılayıp karşılamadığını ve hangi bilim çevresinin esas alınacağını belirlemesi gerekiyordu. Ayrıca iyileştirilmiş videonun bilirkişi delilini düzenleyen 702 sayılı Delil Kuralı (ER 702) ile ispat değeri haksız önyargı ya da karışıklık riskinin açıkça gerisinde kalan delilin dışlanmasına izin veren 403 sayılı Delil Kuralı (ER 403) bakımından kabul edilip edilemeyeceği tartışıldı.
Karar
Mahkeme yapay zekâyla iyileştirilmiş videoyu delil olarak kabul etmedi ve savunma bilirkişisinin tanıklığını da dışladı. İlgili bilim çevresinin adli video analistleri olduğunu belirledi ve kullanılan iyileştirme araçlarının bu alanda hakem denetiminden geçmediğini ve genel kabul görmediğini tespit etti. Savunma uzmanı yapay zekâ modelinin hangi verilerle eğitildiğini bilmiyordu ve algoritmaların kapalı ve şirkete özgü olduğunu kabul etti. Savcılık bilirkişisinin tanıklığına göre iyileştirilmiş video, orijinal kayıtta bulunmayan bilgiler ekliyor, şekil ve renkleri değiştiriyordu. Mahkeme, videonun olayın gerçekte nasıl geliştiğini aslına uygun biçimde göstermediğini tespit etti. Mahkeme, orijinal videonun dosyada bulunduğunu da dikkate alarak delili ER 702 ve ER 403 bakımından da kabul edilemez buldu.
Neden önemli
Karar, ceza yargılamasında yapay zekâyla işlenmiş delile ilişkin ABD'de bilinen ilk kararlardan biridir. Mahkeme mevcut güvenilirlik ölçütlerini uyguladı ve üretken iyileştirmeyi, kullanılmadan önce adli bilim çevresince doğrulanması gereken yeni bir teknik olarak gördü. Gerekçe, yapay zekâyla işlenmiş görüntü, ses ya da video sunulan her yargılamada önem taşır. Karar ayrıca bir modelin nasıl çalıştığı ve hangi veriyle eğitildiği konusundaki şeffaflığın delil değerlendirmesindeki ağırlığını gösterir.
İlgili aşamalar
Sanık Mayıs 2024'te jüri tarafından mahkûm edildi ve 21 Haziran 2024'te koşullu salıverilme imkânı olmaksızın müebbet hapis cezasına çarptırıldı. İstinaf durumu teyit edilemedi.