Düzeltme (19 Ekim 2026): Bu yazının önceki sürümü doğrulanamayan olaylara yer veriyordu. Metin, bağlantıları verilen doğrulanabilir kaynaklara göre yeniden yazıldı.

Google'ın yeni amiral gemisi modeli Gemini 3.5 Pro gecikti. Google, Mayıs 2026'da modeli ertesi ay kullanıma sunacağını açıklamıştı. Haziran ve temmuz geçti, model çıkmadı. 19 Ekim 2026 itibarıyla da kamuya açık değil. Aşağıda basına yansıyanları ve Google'ın kendi açıklamalarını aktarıyoruz. Ardından bir modelin piyasaya çıkış zamanlamasının AB hukuku bakımından neden yalnızca ticari bir ayrıntı olmadığına kısaca değiniyoruz.

Google mayısta ne vaat etti?

Google, 19 Mayıs 2026'daki I/O geliştirici konferansında Gemini 3.5 ailesini tanıttı ve Gemini 3.5 Flash'ı kullanıma sundu. Google DeepMind yöneticileri duyuru yazısında 3.5 Pro'nun şirket içinde zaten kullanıldığını ve "önümüzdeki ay" kullanıma sunulmasını sabırsızlıkla beklediklerini belirtti. Aynı yazıya göre Gemini 3.5, Google'ın Öncü Güvenlik Çerçevesi'ne (Frontier Safety Framework) uygun olarak geliştirilmişti.

Google, 3.5 Pro için bağlam penceresi büyüklüğü ya da başka bir teknik özellik açıklamadı. O tarihten bu yana resmî kaynaklarda böyle bir bilgiye rastlamadık.

Temmuz: iç hedeflerin tutturulamadığı haberleri

Bloomberg News 16 Temmuz'da, on mevcut ve eski çalışana dayanarak, Google'ın 3.5 Pro'da takvimin aylarca gerisinde kaldığını yazdı. Habere göre şirket, modelin başta kodlama olmak üzere yeteneklerini geliştirmeye çalışıyordu. Haberi aktaran Reuters'a göre Google, haziran sonunda Gemini'yi eğitmekte kullandığı verileri güncellemiş, ancak sonuçlar beklentilerin altında kalmıştı. Reuters, haberin ardından Alphabet hisselerinin yaklaşık %3 gerilediğini ekledi.

Bir Google sözcüsü Reuters'a, şirketin 3.5 Pro'yu, yükseltilmiş bir Flash modelini ve diğer modelleri iş ortaklarıyla test ettiğini söyledi. Gecikmenin nedenlerine ilişkin ayrıntılar Bloomberg'in isimsiz kaynaklarından geliyor. Google bu nedenleri doğrulamadı.

21 Temmuz: üç yeni model çıktı, Pro yine yok

TechCrunch'ın aktardığına göre Google 21 Temmuz'da Gemini 3.6 Flash, Gemini 3.5 Flash-Lite ve Gemini 3.5 Flash Cyber'ı kullanıma sundu. Flash Cyber, yalnızca hükümetlere ve güvenilir iş ortaklarına sınırlı erişimli bir pilot programla açıldı. Pro bu modeller arasında yer almadı. Google DeepMind ürün yöneticilerinden Logan Kilpatrick, 3.5 Pro'nun iş ortaklarıyla test edildiğini ve kısa süre içinde çıkmasını umduklarını söyledi. Kilpatrick ayrıca Gemini 4'ün ön eğitimine başlandığını açıkladı.

Ekim itibarıyla durum

Google o tarihten bu yana 3.5 Pro dışındaki modelleri çıkarmayı sürdürdü. Wikipedia'nın Gemini maddesindeki sürüm tablosu, Google DeepMind model kartlarına dayanarak 13 Ağustos'ta Gemini 3.7 Flash'ı, 2 Eylül'de 3.8 Flash'ı gösteriyor. Aynı tabloya göre Gemini 4 Argon, 30 Eylül'de sınırlı erişimli bir programla sunuldu ve 13 Ekim'den bu yana genel kullanıma açık. Google'ın 13 Ekim tarihli Gemini sürüm notları da Gemini 4 Argon'un Google AI Pro ve Ultra abonelerine sunulduğunu duyuruyor.

Gemini 3.5 Pro bu modeller arasında yok. Google'ın Gemini API model listesi (son güncelleme: 13 Ekim 2026) Gemini 4 Argon'u kararlı sürüm olarak gösteriyor, ancak 3.5 Pro'ya hiç yer vermiyor. Google DeepMind'ın Pro modelleri sayfasında ise hâlâ "3.5 Pro coming soon" (yakında) ibaresi duruyor. Aynı sayfa güncel Pro modeli olarak önizleme aşamasındaki Gemini 3.1 Pro'yu gösteriyor. 3.5 Pro'nun iptal edildiğine ilişkin resmî bir açıklamaya rastlamadık. Yeni bir tarih veren bir açıklama da yok. Gemini 4 kullanıma sunulduğuna göre, 3.5 Pro'nun hiç çıkıp çıkmayacağı belirsiz.

Çıkış zamanlaması hukuken neden önemli?

Bir lansman tarihinin kaçırılması tek başına bir hukuka aykırılık oluşturmaz. Ne var ki AB Yapay Zekâ Tüzüğü'ne (Tüzük (AB) 2024/1689) göre, genel amaçlı bir yapay zekâ modelinin AB piyasasına arz edilmesi bir dizi yükümlülüğü beraberinde getiriyor. Bu yükümlülüklerin para cezasıyla yaptırıma bağlanması da 2026'da başladı.

Yükümlülükler piyasaya arzla doğar

Tüzüğün 2(8). maddesi, piyasaya arz veya hizmete sunulma öncesinde yürütülen araştırma, test ve geliştirme faaliyetlerini kapsam dışında bırakıyor. Ancak gerçek koşullarda yapılan testlerin bu istisnaya girmediğini de açıkça belirtiyor. Komisyon'un genel amaçlı yapay zekâ sağlayıcılarına yönelik rehberi, piyasaya arzı modelin Birlik piyasasında ilk kez erişilebilir kılınması olarak tanımlıyor. Rehbere göre bu, API, indirme ya da bulut hizmeti yoluyla da gerçekleşebilir.

Bu andan itibaren 53. madde sağlayıcıdan şunları istiyor:

  • Yapay Zekâ Ofisi için teknik dokümantasyon tutmak;
  • modeli kendi sistemine entegre edecek sağlayıcılara modelin yetenekleri ve sınırları hakkında bilgi vermek;
  • AB telif hukukuna uyum politikası benimsemek;
  • eğitimde kullanılan içeriğin yeterince ayrıntılı bir özetini yayımlamak.

Öncü modellerde ek yükümlülükler, bir kısmı lansmandan önce

51(2). maddeye göre, eğitiminde 10²⁵'ten fazla kayan nokta işlemi kullanılan bir modelin yüksek etkili yeteneklere, dolayısıyla sistemik riske sahip olduğu varsayılıyor. 55. madde bu modeller için dört ek yükümlülük öngörüyor: model değerlendirmesi (çekişmeli testler dâhil), sistemik risklerin değerlendirilmesi ve azaltılması, ciddi olayların bildirilmesi ve siber güvenlik.

Bu yükümlülüklerden ikisi lansmandan önce de gündeme gelebilir. 52(1). madde, eşiğin aşılmasından ya da aşılacağının anlaşılmasından itibaren iki hafta içinde Komisyon'a bildirim yapılmasını şart koşuyor. 10 Temmuz 2025'te yayımlanan Genel Amaçlı Yapay Zekâ Uygulama Kuralları (Code of Practice) da lansman öncesi adımlar içeriyor. Komisyon'un imzacı listesinde Google da yer alıyor. A&O Shearman'ın özetine göre Kuralların güvenlik bölümü, imzacılardan bir modeli piyasaya arz etmeden önce Yapay Zekâ Ofisi'ne bir "Emniyet ve Güvenlik Model Raporu" (Safety and Security Model Report) sunmalarını istiyor.

Yeni modellere geçiş süresi yok, Ağustos 2026'dan beri para cezası var

Genel amaçlı yapay zekâ modellerine ilişkin bölüm 2 Ağustos 2025'ten bu yana uygulanıyor (113(b). madde). Komisyon rehberine göre bu tarihten önce piyasada olan modellerin uyum için 2 Ağustos 2027'ye kadar süresi var. O tarihten sonra piyasaya arz edilen modeller böyle bir süreden yararlanamıyor.

Komisyon'un 101. madde uyarınca genel amaçlı yapay zekâ sağlayıcılarına para cezası verme yetkisi ise 2025'teki başlangıç tarihinin dışında tutulmuştu. Bu cezalar dünya çapındaki yıllık cironun %3'üne ya da 15 milyon avroya (hangisi yüksekse) kadar çıkabiliyor. Komisyon rehberine göre Komisyon, 2 Ağustos 2026'dan itibaren tüm yükümlülüklere tam uyumu para cezaları dâhil olmak üzere denetleyecek. Dolayısıyla bugün AB piyasasına ilk kez arz edilen bir model, ilk günden itibaren rejimin tamamına tabi.

Burhan Doğuş Ayparlar'ın Görüşü

Kamuya açık hiçbir bilgi, Google'ın gecikmesini AB düzenlemelerine bağlamıyor. Biz de böyle bir iddiada bulunmuyoruz. Basına yansıyan neden performans, özellikle de kodlama. Yine de bu süreç, öncü model geliştiricileri için çıkış zamanlamasının bugün nasıl işlediğini gösteriyor. Bir modelin çıkabilmesi için rakipleriyle yarışabilir olması gerekiyor. Sistemik riskli bir modelse dokümantasyonu ve değerlendirmeleri de hazır olmalı. Uygulama Kuralları imzacıları içinse Yapay Zekâ Ofisi'ne sunulacak bir model raporu da gerekiyor.

Şirket içi kullanımla kamuya açılış arasındaki aşama da hukuki bir soru doğuruyor. Tüzük, piyasaya arzdan önceki testleri kapsam dışında bırakıyor, ancak gerçek koşullardaki testleri bu istisnaya dâhil etmiyor. Komisyon rehberine göre API yoluyla erişime açmak da piyasaya arz sayılabilir. Bu nedenle, henüz çıkmamış bir modele seçili iş ortaklarının erişim sağlamasının test mi yoksa piyasada bulundurma mı sayılacağının kamuya açık olmayan olgulara bağlı olduğunu düşünüyoruz. Bu olgular arasında iş ortaklarının nerede olduğu, erişim koşulları ve modelin canlı hizmetlerde kullanılıp kullanılmadığı sayılabilir. Bu, Google hakkında bir tespit değil, açık bir sorudur.

Bir modeli bekleyen şirketler açısından pratik ders şu: Duyurulan bir çıkış ayı, sözleşmesel bir taahhüt değildir. 53(1)(b) maddesine göre, modeli kendi sistemine entegre edecek sağlayıcıların ihtiyaç duyduğu dokümantasyon, modelin duyurulmasıyla değil, piyasaya arz edilmesiyle gelir. Görüşümüze göre tedarik ve entegrasyon planları, fiilen erişilebilir ve belgelenmiş modellere dayandırılmalıdır.

Kaynaklar

Bu yazı 19 Ekim 2026 itibarıyla genel bilgilendirme amacı taşır, hukuki görüş niteliğinde değildir.